Κίτρινη προειδοποίηση για μεμονωμένες ισχυρές καταιγίδες. Να είσαι ενήμερος!!!
Μεμονωμένες αλλά ισχυρές καταιγίδες πιθανόν να επηρεάσουν το νησί μας κατά το πρώτο μισό της νύχτας της Παρασκευής, με τις περιοχές που έχουν την μεγαλύτερη πιθανότητα να επηρεαστούν να είναι αυτές που βρίσκονται σε κίτρινη απόχρωση όπως βλέπετε στον πιο κάτω χάρτη. Οι συνθήκες της ατμόσφαιρας κατά τις ώρες που θα επηρεαστούμε από καταιγίδες θα υποστηρίζουν την εκδήλωση κυρίως υπερκυτταρικών καταιγίδων. Οι κίνδυνοι που προκύπτουν κατά τη διάρκεια της προειδοποίησης είναι κυρίως οι πολύ ισχυρές βροχοπτώσεις, αυξημένη ηλεκτρική δραστηριότητα, πολύ ισχυροί ριπαίοι άνεμοι και χαλάζι, το οποίο όμως μπορεί να έχει διάμετρο μεγαλύτερη από 2-3 εκατοστά με τοπικές χαλαζοστρώσεις. Παράλληλα, σε υπερκυτταρική καταιγίδα δεν μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα ανεμοστρόβιλου. Μεμονωμένα, λόγω της έντασης των καταιγίδων, οι ποσότητες βροχής πιθανόν να φτάνουν ή και να υπερβαίνουν τα 30 χιλιοστά σε διάστημα 1 ώρας σε δυτικά-βορειοδυτικά και νότια τμήματα του νησιού.
Λόγω των έντονων καιρικών φαινομένων που ενδέχεται να εκδηλωθούν τοπικά στο νησί, πιθανό να δημιουργηθούν παροδικά και μικρής κλίμακας προβλήματα κυρίως στο οδικό δίκτυο λόγω συσσώρευσης νερού ή και χαλαζιού στο οδόστρωμα, μεμονωμένες κατολισθήσεις στα ορεινά και παροδικές υπερχειλίσεις ποταμών και χειμάρρων. Επίσης είναι πιθανό να παρατηρηθούν παροδικά και μικρής κλίμακας πλημμυρικά φαινόμενα, διακοπή ηλεκτρικού ρεύματος, ζημιές σε γεωργικές καλλιέργειες ή και σε ελαφριές κατασκευές, ενώ το κοινό καλείται να ενημερώνεται για τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν σε περίπτωση υπαίθριων δραστηριοτήτων χωρίς να απαιτείται όμως η ακύρωση τους, εκτός και αν οι καιρικές συνθήκες μπορούν να τις επηρεάσουν ή αν ελλοχεύουν κίνδυνοι.
Ισχύει από: 16:30 Τ.Ω, 05/12/2025. Μέχρι 00:00 Τ.Ω, 06/12/2025
Ώρα έκδοσης: 13:00 Τ.Ω, 05/12/2025
Η πιο πάνω προειδοποίηση ισχύει για τις περιοχές που βρίσκονται στον κίτρινο χρωματισμό, όπως βλέπετε στον πιο κάτω χάρτη. Υπενθυμίζουμε ότι τα έντονα φαινόμενα θα είναι τοπικά και δεν σημαίνει ότι θα επηρεαστούν από έντονες καταιγίδες όλες οι περιοχές οι οποίες βρίσκονται σε κίτρινο πλαίσιο.
Yellow warning issued for isolated severe thunderstorms. Be aware!!!
Isolated severe thunderstorms may affect the Island during the first half of Friday night, with the highest chances over the yellow shaded areas on the map. Mainly supercell thunderstorms are expected. The main threats during the warning period are very heavy rain, increased lightning activity, very strong gusty winds and hail that could exceed 2-3cm diameter with hail accumulations. Also the risk for a tornado can not be ruled out in a supercell thunderstorm. Rainfall totals of 30mm or over within a 1 hour period are isolatedly possible over western-northwestern and southern parts of the Island.
There is a possibility that bad weather could cause temporary and minor disruptions mainly on the road network due to water and/or hail accumulations, isolated land slides over the mountains and brief overflow of rivers and streams. Localised minor flooding, interruption to power and damage to agricultural crops or to light structures may also occur. The public is advised to stay informed about the weather when engaging in outdoor activities. There is no need to cancel such activities unless weather conditions are likely to affect them or pose safety risks.
Valid from 16:30 LT, 05/12/2025. Till: 00:00 LT 06/12/2025
Issued at: 13:00 LT, 05/12/2025
The weather warning above is valid for the yellow shaded areas on the map below. We remind you however that thunderstorms will be scattered and not all areas on the yellow shaded area will be affected by strong thunderstorms.
For further details regarding your area, click on the latest Location forecast.
Στις πιο κάτω εικόνες του ραντάρ μπορείτε να παρακολουθείτε ζωντανά σε ποιες περιοχές σημειώνονται βροχές, με ποια ένταση αλλά και την κίνησή τους. Για τοπική ώρα να προσθέσετε 2 ώρες.
Δείξτε προσοχή όπου υπάρχουν έντονοι χρωματισμοί (Κίτρινο, Πορτοκαλί και Κόκκινο).
Τι σημαίνει “κίτρινη προειδοποίηση”
Το επίπεδο επικινδυνότητας «Κίτρινο» σημαίνει ότι ο καιρός είναι δυνητικά επικίνδυνος και τα καιρικά φαινόμενα που έχουν προβλεφθεί δεν είναι ασυνήθιστα. Το κοινό καλείται να συνεχίσει κανονικά την καθημερινότητα του, ωστόσο χρειάζεται προσοχή σχετικά με δραστηριότητες που εκτίθενται σε μετεωρολογικούς κινδύνους.
Ειδικότερα, σε περιοχές όπου είναι σε εξέλιξη τα πιο πάνω φαινόμενα, οι πολίτες καλούνται:
• Να ασφαλίσουν αντικείμενα τα οποία σε περίπτωση που παρασυρθούν από τα έντονα καιρικά φαινόμενα ενδέχεται να προκαλέσουν καταστροφές ή τραυματισμούς.
• Να αποφύγετε τη διέλευση κάτω από μεγάλα δέντρα, κάτω από αναρτημένες πινακίδες και γενικά από περιοχές, όπου ελαφρά αντικείμενα (π.χ. γλάστρες, σπασμένα τζάμια κλπ.) μπορεί να αποκολληθούν και να πέσουν στο έδαφος (π.χ. κάτω από μπαλκόνια).
• Να αποφεύγουν εργασίες υπαίθρου και δραστηριότητες σε θαλάσσιες και παράκτιες περιοχές κατά τη διάρκεια εκδήλωσης των έντονων καιρικών φαινομένων.
• Να αποφεύγουν να διασχίζουν χείμαρρους και ρέματα, πεζοί ή με όχημα, κατά τη διάρκεια καταιγίδων και βροχοπτώσεων, αλλά και για αρκετές ώρες μετά το τέλος της εκδήλωσής τους.
• Να ακολουθούν τις αστυνομικές ανακοινώσεις του οδικού δικτύου.
Η οδήγηση σε βρεγμένους δρόμους κρύβει πολλές παγίδες και κινδύνους, γι’ αυτό οι οδηγοί οχημάτων πρέπει να είμαστε πάντοτε σε εγρήγορση και απόλυτα συγκεντρωμένοι στον δρόμο. Για τη δική μας ασφάλεια, ώστε να μην βρεθούμε ενώπιον δυσάρεστων καταστάσεων, είναι καλό να λαμβάνουμε τα ακόλουθα μέτρα πρόληψης:
1. Βεβαιωνόμαστε ότι οι υαλοκαθαριστήρες του οχήματος μας δεν έχουν φθαρεί και ότι υπάρχει αρκετό νερό στο δοχείο για το πλύσιμο του ανεμοθώρακα.
2. Η προετοιμασία για ένα ταξίδι στη βροχή, απαιτεί προσεκτική χρήση όλων των κύριων σημείων ελέγχου του οχήματος – τιμόνι, συμπλέκτη, φρένα και γκάζι – καθώς και μεγαλύτερο περιθώριο ασφάλειας για πιθανά λάθη και έκτακτες περιπτώσεις. Όταν ξεκινάμε ένα ταξίδι με βροχή, τα παπούτσια μας θα είναι βρεγμένα και θα γλιστράνε εύκολα από τα πεντάλ. Τρίβουμε τις σόλες των παπουτσιών στο πατάκι του αυτοκινήτου πριν ξεκινήσουμε τον κινητήρα του οχήματος μας. Ελέγχουμε ότι τα φώτα πορείας, τα πίσω φώτα, τα φώτα φρένων και οι πορτοκαλί δείκτες πορείας (φλας) δουλεύουν κανονικά.
3. Η βροχή αυξάνει την ολισθηρότητα του δρόμου. Ειδικά στο ξεκίνημα της βροχής, οι δρόμοι μπορεί να γίνουν ιδιαίτερα ολισθηροί.
4. Ελέγχουμε τα ελαστικά του οχήματος μας πριν βγούμε στον δρόμο. Βεβαιωνόμαστε ότι τα ελαστικά έχουν τόσο το προβλεπόμενο βάθος στις αυλακώσεις του πέλματος όσο και τη σωστή πίεση. Το κανονικό βάθος στις αυλακώσεις πέλματος συμβάλλει στην αποφυγή της πλαγιολίσθησης και της υδρολίσθησης.
5. Ανάβουμε τα φώτα πορείας και οδηγούμε με προσοχή για όσο διαρκεί η περιορισμένη ορατότητα.
6. Τα κλειστά παράθυρα κατά τη διάρκεια της βροχής οδηγούν γρήγορα στο θάμπωμα των τζαμιών, χρησιμοποιούμε το σύστημα κλιματισμού – αέρα, για το καθάρισμα των τζαμιών.
7. Σε κατοικημένες περιοχές, επιδεικνύουμε ιδιαίτερη προσοχή στους πεζούς που κινούνται ή περιμένουν σε πεζοδρόμιο. Η αμυντική οδήγηση σημαίνει πως προβλέπουμε κινδύνους που μπορεί να προκύψουν ξαφνικά στο οδικό δίκτυο. Για παράδειγμα, είναι πιθανόν οποιοσδήποτε πεζός σε πεζοδρόμιο να γλιστρήσει και να πέσει εντός του δρόμου, αιφνιδιάζοντάς μας. Η πρόληψη τροχαίων δυστυχημάτων με την αμυντική οδήγηση επιτυγχάνεται με την πρόβλεψη τέτοιων περιστατικών, ελαττώνουμε λοιπόν ταχύτητα όταν περνούμε από σημεία όπου κινούνται πεζοί στο οδικό δίκτυο.
8. Μειώνουμε ταχύτητα, η οδήγηση με ελαττωμένη ταχύτητα επιτρέπει τη μεγαλύτερη σε διάρκεια επαφή του πέλματος των ελαστικών του οχήματος με τον δρόμο, πράγμα που οδηγεί σε καλύτερη πρόσφυση. Διατηρούμε μεγαλύτερη απόσταση ασφαλείας από το προπορευόμενο αυτοκίνητο.
9. Στη βροχή, το προσπέρασμα άλλων οχημάτων απαιτεί πολύ μεγάλη προσοχή, διότι ο υπολογισμός της ταχύτητας των άλλων αυτοκινήτων είναι πιο δύσκολος και η απότομη αλλαγή λωρίδας μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια ελέγχου του αυτοκινήτου μας.
10. Αποφεύγουμε να περνούμε μέσα από νερά που κινούνται εάν δεν μπορούμε να έχουμε ευρύτερη εποπτεία του περιβάλλοντος. Είναι πιθανό η δυνατή βροχή να σχηματίζει χείμαρρους, οι οποίοι μπορεί να γίνουν εξαιρετικά επικίνδυνοι.
11. Πριν από κάθε διακίνησή μας, ενημερωνόμαστε για την κατάσταση που επικρατεί στο οδικό δίκτυο.
Weather Warnings are presented in three categories:
A. YELLOW WARNING – Be Aware: YELLOW weather warnings are issued to warn those who are at risk, based on their location and/or activity, in order for them to take preventative action. It should be noted that YELLOW weather warnings are issued for weather conditions that will not pose an immediate threat to the general population, but only to those that are exposed to those weather conditions.
B. ORANGE WARNING – Be Prepared: ORANGE weather warnings are issued for weather conditions that will likely impact people significantly. It should be noted that ORANGE weather warnings means that the general population should prepare themselves for the weather conditions that are expected and should avoid any outdoor activities.
C. RED WARNING – Take Action: RED weather warnings are issued mainly for rare or extreme weather events, which means that the general population must take action to protect themselves and/or their properties.
Για τα κριτήρια προειδοποιήσεων πατήστε στον πιο κάτω σύνδεσμο:
Οι προβλέψεις και συστάσεις που αναρτώνται στην ιστοσελίδα kitasweather αποτελούν δουλειά του Certified Weather Forecaster Έρικ Κίτας και σε καμία περίπτωση δεν υποκαθιστούν την επίσημη ενημέρωση από τις αρμόδιες υπηρεσίες του κράτους. Συστήνεται παρακολούθηση του καιρού και ενημέρωση από τις αρμόδιες υπηρεσίες για αποφυγή ταλαιπωριών και πιθανών κινδύνων που μπορεί να προκύψουν.
Η καταιγίδα, σαν γενικότερη έννοια, είναι ένα από τα πιο έντονα και βίαια ατμοσφαιρικά φαινόμενα. Χαρακτηρίζεται από τις έντονες βροχές, το χαλάζι, τους ριπαίους ανέμους και τις ηλεκτρικές εκκενώσεις/κεραυνούς, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να συνοδεύεται και από σίφωνες/ανεμοστρόβιλους. Όλες οι καταιγίδες έχουν να κάνουν με την τεράστια, κατακόρυφη μεταφορά αέριων μαζών μέσα στο κατώτερο στρώμα της ατμόσφαιρας. Kάτι τέτοιο είναι χαρακτηριστικό του σωρειτομελανία (cumulonimbus), του οποίου οι κορυφές μπορούν να φτάσουν σε τεράστια ύψη (άνω των 13km).
Όλες οι
καταιγίδες περνούν από 3 στάδια:
To στάδιο ανάπτυξης
Τo στάδιο ωρίμανσης
Το στάδιο διάλυσης
Οι καταιγίδες,
ανάλογα με τα χαρακτηριστικά τους, μπορούν να χωριστούν σε διάφορες κατηγορίες
όπως:
Συγκεκριμένα, σε αυτό το άρθρο θα ασχοληθούμε με τις υπερκυτταρικές καταιγίδες, λόγω και των πρόσφατων γεγονότων στη Χαλκιδική, αλλά και λίγο παλαιότερα και στην Κύπρο, για τα οποία μπορείτε να διαβάσετε εδώ και εδώ. Οι υπόλοιπες κατηγορίες θα αναλυθούν σε μεταγενέστερα άρθρα.
Oι υπερκυτταρικές καταιγίδες (Supercell thunderstorms) αποτελούν την πιο βίαιη κατηγορία καταιγίδας από αυτές που αναφέραμε πιο πάνω και χωρίζονται σε 3 υποκατηγορίες:
Κλασική υπερκυτταρική καταιγίδα (Classic Supercell ή CLS)
Χαμηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα (Low Precipitation Supercell ή LP Supercell)
Υψηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα (High Precipitation Supercell ή HP Supercell)
Οι υπερκυτταρικές καταιγίδες έχουν διάρκεια από 1-4 ώρες κυρίως αλλά, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, μπορούν να διαρκέσουν και περισσότερο (μέχρι και 8 ώρες). Τέτοιες καταιγίδες χαρακτηρίζονται από ένα έντονο και επίμονο περιστρεφόμενο ανοδικό ρεύμα αέρα (μεσοκυκλώνα), δηλαδή έναν κατακόρυφο στρόβιλο αέρα με διάμετρο περίπου 5-10 χιλιόμετρα εντός της καταιγίδας, το οποίο πρέπει να διαρκέσει για αρκετή ώρα (περίπου 20 λεπτά το λιγότερο) και ταυτόχρονα να καλύπτει κάθετα, τουλάχιστον το ήμισυ του βάθους του νέφους της καταιγίδας. Οι υπερκυτταρικές καταιγίδες σχετίζονται με μέτρια έως ισχυρή κατακόρυφη διάτμηση ανέμου (άνεμοι που παρουσιάζουν μεγάλες αλλαγές στην κατεύθυνση αλλά και την ταχύτητά τους σε μικρό χρονικό διάστημα) από 0 έως 6 χιλιόμετρα ύψος (vertical wind shear), στροβιλισμό (helicity), αλλά επίσης και από μέτριο έως υψηλό CAPE (διαθέσιμη δυναμική ενέργεια για ανωμεταφορά).
Συνήθως, για τη δημιουργία των υπερκυτταρικών καταιγίδων, οι τιμές της διάτμησης ανέμου από 0 έως 6 χιλιόμετρα πρέπει να φτάνουν ή και να ξεπερνούν κυρίως τoυς 35-40 κόμβους (knots) και οι τιμές CAPE να φτάνουν ή και να ξεπερνούν τα 1000 J/Kg. Παρόλα αυτά, οι τιμές αυτές δεν είναι πάντα απόλυτες. Για παράδειγμα, υπάρχει η πιθανότητα να σχηματιστεί υπερκυτταρική καταιγίδα με τιμές CAPE μικρότερες από 1000 J/Kg, εάν υπάρχει η απαιτούμενη διάτμηση ανέμου. Ωστόσο, σε περίπτωση που η διάτμηση ανέμου είναι πολύ ισχυρή, αποτρέπεται η εκδήλωση καταιγίδας. Να σημειώσουμε πως, όταν η βάση των καταιγίδων είναι «ψηλή» και το νέφος της καταιγίδας φτάνει σε μεγάλα ύψη, τα πιο πάνω στοιχεία που αναφέραμε διαμορφώνονται αναλόγως. Κάποτε τα προγνωστικά μοντέλα αδυνατούν να προβλέψουν με ακρίβεια αυτές τις τιμές ή είναι οριακές, καθιστώντας αβέβαιη την πρόγνωση του είδους της καταιγίδας. Το καλύτερο εργαλείο είναι τα στοιχεία τα οποία συλλέγονται από ραδιοβολίσεις.
Πιο κοντά στο έδαφος, η παρουσία του μεσοκυκλώνα που αναφέραμε πιο πάνω, γίνεται ορατή από το λεγόμενο «wall cloud», το οποίο είναι μία τοπική μείωση της βάσης των νεφών. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις που κάτι τέτοιο μπορεί και να μην παρατηρηθεί σε μία υπερκυτταρική καταιγίδα. Επίσης, οι υπερκυτταρικές καταιγίδες παρουσιάζουν μοναδικά χαρακτηριστικά όσον αφορά τις ανοδικές και καθοδικές κινήσεις (updrafts and downdrafts) που παρατηρούνται σε σχέση με άλλα είδη καταιγίδων. Στην πιο κάτω εικόνα φαίνεται ξεκάθαρα ο ρόλος της μεγάλης, κατακόρυφης διάτμησης ανέμου. Τα σωματίδια υετού παρασύρονται προς τα πάνω, μέσα στα περιστρεφόμενα updrafts και οδηγούνται μακριά από αυτά, λόγω των έντονων ανέμων, στα ψηλότερα ύψη της τροπόσφαιρας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα ο υετός να πέφτει ανατολικά/βορειοανατολικά από το updraft. Αυτή η κατακρήμνιση προάγει το downdraft (καθώς ο υετός πέφτει, τα σταγονίδια βροχής «σέρνουν» μαζί τους αέρα προς τα κάτω), κάτι που ονομάζεται «Forward-flank downdraft ή FFD». Στο FFD παρατηρείται και η περισσότερη έντονη βροχόπτωση μέσα σε μία υπερκυτταρική καταιγίδα. Λόγω του ότι ο υετός έχει παρασυρθεί μακριά από το κύριο updraft και επειδή το updraft και το FFD διαχωρίζονται, τότε οι υπερκυτταρικές καταιγίδες μπορούν να έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής.
O μεσοκυκλώνας αρχικά αναπτύσσεται στην μέση τροπόσφαιρα και μετά αναπτύσσεται προς τα πάνω και προς τα κάτω καθώς η υπερκυτταρική καταιγίδα αρχίζει να δημιουργείται. Τα καφέ τόξα δείχνουν την σχετική ροή του αέρα της καταιγίδας στο updraft σε χαμηλά επίπεδα αλλά και προς τα έξω, μακριά από το updraft, σε μεγαλύτερα υψόμετρα.
Τα περιστρεφόμενα updrafts σε υπερκυτταρικές καταιγίδες, όπως αναφέραμε και πιο πάνω, είναι πολύ έντονα και μπορούν να φτάσουν ταχύτητες μέχρι και 50 μέτρα ανά δευτερόλεπτο (~180 km/h). Σε μία τυπική, λοιπόν, υπερκυτταρική καταιγίδα, λόγω του ότι τα updrafts είναι τόσο ισχυρά, συνήθως δεν αφήνουν τη βροχόπτωση να πέσει πίσω στο έδαφος, με αποτέλεσμα η περιοχή του updraft να είναι ορατή μέσα από μία εικόνα ραντάρ με πολύ μικρή αντανακλαστικότητα, γνωστή και ως «Βounded Weak Echo Region (BWER)», όπως βλέπετε πιο κάτω.
H διατομή μίας υπερκυτταρικής καταιγίδας που χτύπησε την Νότια Ντακότα στις 13 Ιουλίου 2009. Η περιοχή του updraft είναι ορατή λόγω της πολύ χαμηλής αντανακλαστικότητας, κάτι το οποίο ονομάζεται Bounded Weak Echo Region.
Αυτό όμως που μπορούμε να διακρίνουμε από την πιο πάνω φωτογραφία είναι ότι, εκτός από την περιοχή του FFD (όπου παρατηρείται και η εντονότερη βροχόπτωση), υπάρχει ακόμα μία περιοχή με υετό, η οποία ονομάζεται «Rear-flank downdraft ή RFD». Άρα, οι υπερκυτταρικές καταιγίδες έχουν 2 ξεχωριστές περιοχές υετού, κάτι που είναι εμφανές στην πιο κάτω εικόνα. Στα δεξιά μπορείτε να δείτε το FFD region, ενώ στα αριστερά το RFD region. Πώς γίνεται όμως η καταιγίδα να έχει 2 ξεχωριστές περιοχές υετού; Αυτό έχει να κάνει με τον μεσοκυκλώνα, ο οποίος στα μεσαία στρώματα της τροπόσφαιρας αποτελείται εξ’ ολοκλήρου από updrafts, ενώ στα κατώτερα στρώματα αποτελείται από ένα μέρος updrafts και ένα μέρος downdrafts. Γι’ αυτό και λέγοντας πως ο μεσοκυκλώνας είναι εξ’ ολοκλήρου ένα updraft, δεν είναι τεχνικά 100% σωστό.
Μία υπερκυτταρική καταιγίδα με 2 ξεχωριστές περιοχές υετού από το Κάνσας, τον Ιούνιο του 2004. Στα δεξιά φαίνεται το Forward Flank Downdraft ενώ στo κέντρο φαίνεται το Rear Flank Downdraft. Φωτογραφία από: Mike Umscheid
Ενώ οι πλείστες καταιγίδες κινούνται ανάλογα με την κατεύθυνση του ανέμου που επικρατεί στη μέση τροπόσφαιρα (1.5 – 6 km), οι υπερκυτταρικές καταιγίδες ως επί το πλείστον κινούνται προς τα δεξιά της κατεύθυνσης του ανέμου που επικρατεί στη μέση τροπόσφαιρα και μπορούν να παρεκκλίνουν μέχρι και 120º από αυτή την κατεύθυνση. Αυτό παρατηρείται λόγω της πολύ γρήγορης ανόδου του αέρα στα ανοδικά ρεύματα της καταιγίδας, ο οποίος αλληλοεπιδρά με τον οριζόντιο άνεμο (ο οποίος αυξάνεται καθ’ ύψος), με αποτέλεσμα τη δημιουργία κατακόρυφων βαροβαθμίδων. Αυτές, μπορούν να «δημιουργήσουν» νέα ανοδικά ρεύματα στη δεξιά μεριά της καταιγίδας και γι’ αυτό οι καταιγίδες κινούνται προς τα δεξιά της κατεύθυνσης του ανέμου που επικρατεί στη μέση τροπόσφαιρα. Η κίνηση των υπερκυτταρικών καταιγίδων μπορεί να είναι και αριστερή της κατεύθυνσης του ανέμου που επικρατεί στη μέση τροπόσφαιρα, αλλά η διαδικασία αυτή είναι πιο περίπλοκη. Να σημειώσουμε ότι, όταν μία υπερκυτταρική καταιγίδα διαιρεθεί σε 2 κομμάτια, τότε το ένα κομμάτι θα έχει αυτή την δεξιά κατεύθυνση ενώ το άλλο κομμάτι θα έχει αριστερή κατεύθυνση.
Βάσει όλων όσων αναφέρθηκαν στο πιο πάνω κείμενο, μπορούμε να παρουσιάσουμε ένα «ιδανικό» μοντέλο μίας υπερκυτταρικής καταιγίδας στο πιο κάτω σχήμα.
Ένα «ιδανικό» μοντέλο μίας υπερκυτταρικής καταιγίδας.
Αυτό το μοντέλο αποτελεί και την κλασική υπερκυτταρική καταιγίδα (Classic Supercell ή CLS), η οποία μπορεί να αναγνωριστεί σε μία εικόνα ραντάρ και από τη χαρακτηριστική ηχώ σχήματος αγγιστριού ή γάντζου (hook echo). Η ύπαρξη ενός hook echo είναι «συνώνυμη» με την περιστροφή της καταιγίδας, μας υποδηλώνει δηλαδή την ύπαρξη μεσοκυκλώνα.
Πώς φαίνεται το χαρακτηριστικό hook echo σε μία υπερκυτταρική καταιγίδα από εικόνα ραντάρ Ντόπλερ. Η εικόνα είναι από ραντάρ στην Αμερική.
Τα ραντάρ καιρού Ντόπλερ έχουν τη δυνατότητα να ανιχνεύουν καταιγίδες υπερκύτταρα οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν ανεμοστρόβιλους, έως και 20 – 30 λεπτά πριν αυτοί δημιουργηθούν. Ο έντονος στροβιλισμός του μεσοκυκλώνα μπορεί να ανιχνευτεί βλέποντας τα λεγόμενα «storm-relative velocities», όπου παρατηρούνται διπλές ταχύτητες ανέμων (velocity couplet). Τέτοιες εικόνες παρέχονται από τα ραντάρ του τμήματος Μετεωρολογίας.
Πώς φαίνεται το χαρακτηριστικό hook echo αλλά και το velocity couplet. Η εικόνα είναι από ραντάρ στην Αμερική.
Όσον αφορά τα φαινόμενα που μπορεί να προκαλέσουν οι κλασικές υπερκυτταρικές καταιγίδες, αυτά είναι οι έντονες βροχοπτώσεις, το χαλάζι μεγάλης διαμέτρου (το οποίο μπορεί να ξεπερνά κατά πολύ τα 5 cm, λόγω των πολύ έντονων ανοδικών ρευμάτων που κρατάνε το χαλάζι μέσα στο νέφος, με αποτέλεσμα τη συνεχή αύξηση του μεγέθους του) και οι πολύ ισχυροί άνεμοι στην επιφάνεια, που μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές και καταστροφές. Επίσης, περίπου το 20-30% των υπερκυτταρικών καταιγίδων είναι ικανές να προκαλέσουν ανεμοστρόβιλους, αλλά ερευνητές έχουν εκτιμήσει ότι οι πιθανότητες μπορεί να είναι ακόμα χαμηλότερες, φτάνοντας μέχρι και το 5%, αναλόγως των προτύπων που υπάρχουν για την επαλήθευση της παρουσίας μεσοκυκλώνα. Να σημειώσουμε ότι η πιθανότητα του 30% έχει να κάνει με τις υπερκυτταρικές καταιγίδες που εκδηλώνονται στην Αμερική, ενώ στην Κύπρο η πιθανότητα αυτή ενδεχομένως να είναι μικρότερη. Εκτός από τα φαινόμενα που αναφέραμε πιο πάνω, οι υπερκυτταρικές καταιγίδες προκαλούν και συχνές ηλεκτρικές εκκενώσεις, με συχνότητες που μπορούν να ξεπεράσουν τις 200 ανά λεπτό. Τα φαινόμενα αυτά εννοείται πως διαφέρουν σε κάποιο βαθμό, αναλόγως και της κατηγορίας της υπερκυτταρικής καταιγίδας που παρατηρείται.
Μία κλασσική υπερκυτταρική καταιγίδα, όπως αυτή τραβήχτηκε στο Κάνσας, τον Ιούνιο του 2005. Φωτογραφία από: Mike Umscheid
Όσον αφορά τη χαμηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα (low precipitation supercell ή LP), αυτή παράγει σχεδόν όλη τη βροχόπτωση της στο μπροστινό μέρος της καταιγίδας και η περισσότερη εξατμίζεται πριν να φτάσει στο έδαφος, ενώ στις εικόνες ραντάρ δεν είναι ευδιάκριτο το hook echo (εάν υπάρχει), όπως στις κλασικές υπερκυτταρικές καταιγίδες. Συνήθως οι καταιγίδες αυτές χαρακτηρίζονται από ένα αρκετά μεγάλο πυργοειδές σύννεφο και οι ανεμοστρόβιλοι αποτελούν σχετικά σπάνιο φαινόμενο σε αυτή την κατηγορία (αν και έχουν παρατηρηθεί σύννεφα χοάνες). Παρόλα αυτά, η μετάβαση από χαμηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα σε κλασική υπερκυτταρική καταιγίδα, αποτελεί το μεγαλύτερο ρίσκο για δημιουργία ανεμοστρόβιλου. Ο κίνδυνος χαλαζόπτωσης παραμένει υπαρκτός.
Μία χαμηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα κοντά στο Σίδνεϊ της Αυστραλίας, τον Δεκέμβριο του 2004. Φωτογραφία από: James Harris and Dann Weatherhead
Τέλος, οι υψηλού υετού υπερκυτταρικές καταιγίδες (high precipitation supercell ή HP), παράγουν μεγαλύτερη βροχόπτωση στην περιοχή του hook echo και στο πίσω μέρος του περιστρεφόμενου updraft της καταιγίδας. Η βροχόπτωση που «τυλίγεται» γύρω από το updraft, συνήθως κάνει δύσκολη την οπτική παρατήρηση του και επίσης δεν είναι εμφανές το hook echo σε εικόνα ραντάρ. Οι υψηλού υετού υπερκυτταρικές καταιγίδες έχουν πολύ ισχυρά downdrafts και δεν μπορούν να προκαλέσουν τόσο εύκολα ανεμοστρόβιλους, σε σχέση με τις κλασικές υπερκυτταρικές καταιγίδες (αν και παρατηρούνται). Αξίζει, επίσης, να σημειώσουμε ότι σε αυτού του είδους την κατηγορία, ο ανεμοστρόβιλος δεν μπορεί να γίνει οπτικά ορατός, λόγω του ότι εκδηλώνεται στην περιοχή με την εντονότερη βροχόπτωση. Λόγω και των ισχυρών downdrafts που υπάρχουν, οι υψηλού υετού υπερκυτταρικές καταιγίδες τείνουν να προκαλούν καταστροφικούς οριζόντιους ανέμους στην επιφάνεια (straight line winds). Επίσης, παράγουν χαλάζι μεγάλης διαμέτρου, όπως στις άλλες 2 κατηγορίες.
Μία υψηλού υετού υπερκυτταρική καταιγίδα στην Νεμπράσκα, τον Ιούνιο του 2003. Φωτογραφία από: Mike Hollingshead
Στην κεντρική εικόνα βλέπετε μία υπερκυτταρική καταιγίδα στην Μοντάνα των Η.Π.Α, η οποία τραβήχτηκε από τονSean R. Heavey.
Για συνεχή ενημέρωση, μπορείτε να κάνετε LIKE και FOLLOW στη σελίδα μας στο Facebook, καθώς και subscribe στην ιστοσελίδα μας και στο κανάλι μας στο You Tube για άμεση ενημέρωση για τον καιρό
*Το άρθρο αυτό περιέχει πληροφορίες και εικόνες από το Penn State University της Αμερικής.
