Κυρίως κατά τη διάρκεια του χειμώνα, όταν η περιοχή μας επηρεάζεται από ένα οργανωμένο σύστημα κακοκαιρίας, θα έχετε διαβάσει ή ακούσει να γίνεται αναφορά στο θερμό, ψυχρό και συνεσφιγμένο μέτωπο. Τι είναι όμως τα μέτωπα αυτά και τι καιρό φέρνουν;
Το ψυχρό μέτωπο (cold front), ορίζεται ως μια ζώνη όπου ψυχρός και ξηρός αέρας αντικαθιστά και εκτοπίζει προς τα πάνω τον προπορευόμενο θερμό και υγρό αέρα. Στους χάρτες καιρού, το ψυχρό μέτωπο απεικονίζεται ως μία μπλε γραμμή (ή μαύρη εάν ο χάρτης δεν είναι έγχρωμος) με τρίγωνα, τα οποία δείχνουν προς την κατεύθυνση κατά την οποία κινείται το μέτωπο. Ένα ψυχρό μέτωπο κινείται πολύ πιο γρήγορα απ’ ότι το θερμό μέτωπο, με ταχύτητες συνήθως γύρω στα 25-50 χιλιόμετρα την ώρα.
Συμβολισμός ψυχρού μετώπου σε ένα χάρτη καιρού
Το ψυχρό μέτωπο δημιουργείται όταν μία ψυχρή (και ξηρή) αέρια μάζα αναγκάζει μια θερμή αέρια μάζα (η οποία έχει μικρότερη πυκνότητα από την ψυχρή) να κινηθεί από την επιφάνεια προς τα πάνω, αφού δεν μπορεί να αναμειχθεί με αυτή. Αυτό δημιουργεί μία επιφάνεια ασυνέχειας, όπως μπορείτε να δείτε στο πιο κάτω σχήμα, με κλίση που ποικίλει από 1/30 μέχρι 1/100, με μια συνήθη τιμή 1/50. Επειδή ο θερμός αέρας αναγκάζεται σε μία γρήγορη και σχετικά βίαιη ανοδική κίνηση, ψύχεται ταχύτατα, με αποτέλεσμα τη δημιουργία καταιγιδοφόρων κυρίως νεφών (σωρειτομελανίες – cumulonimbus).
Κατακόρυφη τομή ενός ψυχρού μετώπου. Πηγή: Thompson Higher Education
Λόγω του ότι το ψυχρό μέτωπο έχει να κάνει με την ανάπτυξη καταιγιδοφόρων νεφών, συνήθως φέρνει πιο έντονα φαινόμενα απ’ ότι ένα θερμό μέτωπο ενώ ταυτόχρονα, η οριζόντια έκταση της νέφωσης είναι μικρότερη. Επίσης, λόγω της γρήγορης κίνησης του ψυχρού μετώπου, τα φαινόμενα διαρκούν λιγότερο.
Τι καιρός επικρατεί κατά το πέρασμα ενός ψυχρού μετώπου;
Η ατμοσφαιρική πίεση πέφτει καθώς το ψυχρό μέτωπο πλησιάζει, ενώ μόλις φτάσει μια περιοχή, καταγράφεται η χαμηλότερη τιμή. Με το πέρασμα του μετώπου, η πίεση αρχίζει και αυξάνεται.
Καθώς το ψυχρό μέτωπο περνάει πάνω από μια περιοχή, υπάρχει ένα σύντομο διάστημα έντονων βροχών (ή χιονοπτώσεων εάν οι θερμοκρασίες το επιτρέπουν) που συνοδεύεται από καταιγίδες και πιθανόν χαλάζι και ριπαίους ανέμους.
Η θερμοκρασία και η υγρασία πέφτουν αισθητά μόλις το ψυχρό μέτωπο περάσει από μια περιοχή.
Με το πέρασμα του ψυχρού μετώπου, ο καιρός αρχίζει να καθαρίζει, παραμένει όμως ακόμη το ενδεχόμενο κάποιας περαστικής μπόρας.
Παρατηρείται στροφή των ανέμων με το πέρασμα του ψυχρού μετώπου. Εάν ο άνεμος που πνέει πριν την έλευση του μετώπου είναι νότιος/νοτιοδυτικός, θα στραφεί σε δυτικός/βορειοδυτικός με το πέρασμα του ψυχρού μετώπου.
Στην Κύπρο, ψυχρά μέτωπα έχουμε συνήθως λόγω οργανωμένου χαμηλού, το οποίο προέρχεται από τα δυτικά/βορειοδυτικά και είναι κάτι που συνηθίζεται από τα μέσα του φθινοπώρου μέχρι τις αρχές της άνοιξης. Να σημειώσουμε ότι σε αρκετές περιπτώσεις, τα ψυχρά μέτωπα φτάνουν εξασθενημένα στην περιοχή μας.
Για συνεχή ενημέρωση, μπορείτε να κάνετε LIKE και FOLLOW στη σελίδα μας στο Facebook, καθώς και subscribe στην ιστοσελίδα μας και στο κανάλι μας στο You Tube για άμεση ενημέρωση για τον καιρό.
*Το άρθρο αυτό περιέχει πληροφορίες και εικόνες από το Penn State University της Αμερικής, καθώς και από το βιβλίο “Στοιχεία Γενικής Μετεωρολογίας”.
Κυρίως κατά τη διάρκεια του χειμώνα, όταν η περιοχή μας επηρεάζεται από ένα οργανωμένο σύστημα κακοκαιρίας, θα έχετε διαβάσει ή ακούσει να γίνεται αναφορά στο θερμό, ψυχρό και συνεσφιγμένο μέτωπο. Τι είναι όμως τα μέτωπα αυτά και τι καιρό φέρνουν;
Στο θερμό μέτωπο (warm front), θερμός αέρας σταδιακά αντικαθιστά τον προηγούμενο, ψυχρό αέρα. Στους χάρτες καιρού, το θερμό μέτωπο απεικονίζεται ως μία κόκκινη γραμμή (ή μαύρη εάν ο χάρτης δεν είναι έγχρωμος) με ημικύκλια, τα οποία δείχνουν προς την κατεύθυνση κατά την οποία κινείται το μέτωπο. Ένα θερμό μέτωπο κινείται με ταχύτητες συνήθως γύρω στα 16-24 χιλιόμετρα την ώρα.
Συμβολισμός θερμού μετώπου σε ένα χάρτη καιρού
Το θερμό μέτωπο δημιουργείται όταν μία θερμή (και υγρή) αέρια μάζα, ως πιο ελαφριά, αναγκάζεται να κινηθεί πάνω από μια πιο ψυχρή αέρια μάζα, αφού δεν μπορεί να αναμειχθεί με αυτή. Αυτό δημιουργεί μία επιφάνεια ασυνέχειας, όπως μπορείτε να δείτε στο πιο κάτω σχήμα, με κλίση συνήθως γύρω στα 1/200 με 1/300. Καθώς ο θερμός αέρας συνεχίζει να ανεβαίνει πάνω από τον ψυχρό, ψύχεται και μόλις φτάσει στο επίπεδο συμπύκνωσης, αρχίζει να δημιουργείται ένα εκτεταμένο νεφικό σύστημα κατά μήκος του θερμού μετώπου.
Κατακόρυφη τομή ενός θερμού μετώπου. Πηγή: Thompson Higher Education
Τα σύννεφα τα οποία βλέπουμε κατά την έλευση ενός θερμού μετώπου, είναι (κατά σειρά αρχικής παρατήρησης): θύσανοι (Cirrus), θυσανοστρώματα (Cirrostratus), υψιστρώματα (Altostratus), μελανοστρώματα (Nimbostratus) και στρώματα (Stratus).
Σε κάποιες περιπτώσεις, όταν υπάρχει μεγάλη οριζόντια απόκλιση του ανέμου (divergence) στα μέσα και ανώτερα στρώματα της τροπόσφαιρας, που σχετίζεται με την έλευση μίας σκάφης (trough) στα 500-mb ή με jet streak στα ~250-mb, ο θερμός αέρας μπορεί να εξαναγκαστεί σε περαιτέρω ανύψωση. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία καταιγιδοφόρων νεφών (σωρειτομελανείες – Cumulonimbus) μεταξύ των υψιστρωμάτων και μελανοστρωμάτων, όπως μπορείτε να δείτε στην πιο κάτω εικόνα.
Ο ρόλος της απόκλισης ανέμου στη δημιουργία καταιγίδων κατά την έλευση ενός θερμού μετώπου. Πηγή: Penn State University
Τι καιρός επικρατεί κατά το πέρασμα ενός θερμού μετώπου;
Καθώς το θερμό μέτωπο πλησιάζει μία περιοχή, το ύψος των νεφών αρχίζει και χαμηλώνει και σταδιακά αρχίζει να παρατηρείται παρατεταμένη βροχή (ή χιόνι εάν οι θερμοκρασίες το επιτρέπουν), κυρίως ασθενούς έως μέτριας έντασης.
Με το πέρασμα του μετώπου, η βροχή τείνει να γίνεται ελαφρύτερης έντασης και σταδιακά σταματάει, αλλά κάποια συννεφιά συνήθως παραμένει.
Οι τιμές της θερμοκρασίας και της υγρασίας αρχίζουν να αυξάνονται, καθώς το θερμό μέτωπο πλησιάζει μια περιοχή και παραμένουν υψηλές αφού το θερμό μέτωπο περάσει.
Παρατηρείται στροφή των ανέμων με το πέρασμα του θερμού μετώπου. Εάν ο άνεμος που πνέει πριν την έλευση του μετώπου είναι νότιος/νοτιοανατολικός, θα στραφεί σε νότιος/νοτιοδυτικός με το πέρασμα του θερμού μετώπου.
Η πίεση συνήθως παρουσιάζει σταθερή πτωτική πορεία μπροστά και κατά τη διάρκεια της έλευσης του θερμού μετώπου, ενώ μετά το πέρασμα του μετώπου, ανεβαίνει σιγά σιγά ή σταθεροποιείται.
Στην Κύπρο, συνήθως θερμά μέτωπα έχουμε είτε συνοδεία οργανωμένου χαμηλού, το οποίο προέρχεται από τα δυτικά/νοτιοδυτικά, είτε όταν μετά από μία ψυχρή εισβολή, η ψυχρή αέρια μάζα οπισθοχωρεί αργά προς τα βόρεια. Στην πρώτη περίπτωση συνήθως υπάρχει απόκλιση ανέμων (divergence) στα μέσα και ανώτερα ύψη της τροπόσφαιρας και ευνοούνται πιο έντονες βροχές και καταιγίδες, ενώ στη δεύτερη περίπτωση συνήθως παρατηρούνται ελαφριές ή μέτριας έντασης βροχές. H πρώτη περίπτωση συνηθίζεται από τα τέλη φθινοπώρου μέχρι τις αρχές της άνοιξης, ενώ η δεύτερη περίπτωση συνηθίζεται το χειμώνα και την άνοιξη.
Για συνεχή ενημέρωση, μπορείτε να κάνετε LIKE και FOLLOW στη σελίδα μας στο Facebook, καθώς και subscribe στην ιστοσελίδα μας και στο κανάλι μας στο You Tube για άμεση ενημέρωση για τον καιρό
*Το άρθρο αυτό περιέχει πληροφορίες και εικόνες από το Penn State University της Αμερικής, καθώς και από το βιβλίο “Στοιχεία Γενικής Μετεωρολογίας”.